Ile dostaniesz za urlop? Tyle, ile zarobiłbyś w pracy. Premie: ze średniej z 3 miesięcy

Ten tekst jest dla Ciebie, jeśli pracujesz na umowie o pracę i boisz się, że urlop obniży Ci wypłatę. Nie powinien. Kodeks pracy mówi: za czas urlopu przysługuje wynagrodzenie, jakie byś otrzymał, gdybyś w tym czasie pracował (art. 172). Pokazujemy, jak to działa przy stałej pensji, przy premiach i przy pracy przez agencję. Osobna część jest dla osób na zleceniu.

Kogo dotyczy ten tekst

• Masz umowę o pracę. Cały tekst jest dla Ciebie.
• Pracujesz przez agencję pracy tymczasowej. Twoją pensję za urlop liczy się według osobnego wzoru. Jest niżej.
• Masz umowę zlecenie. Płatnego urlopu z Kodeksu pracy nie masz. Przeczytaj część „Mam umowę zlecenie”.

Stała pensja

Masz stałą miesięczną pensję? W miesiącu, w którym bierzesz urlop, dostajesz ją tak jak zwykle. Państwowa Inspekcja Pracy (PIP) opisuje to tak: stałe składniki wlicza się w wysokości należnej w miesiącu urlopu.

Zarabiasz płacę minimalną, czyli 4806 zł brutto? W miesiącu z urlopem też dostajesz 4806 zł brutto.

Zmienne składniki

Część wypłaty może się zmieniać z miesiąca na miesiąc. To na przykład premie albo dodatki za nadgodziny. Kodeks pracy mówi, że takie składniki mogą być obliczane ze średniego wynagrodzenia z 3 miesięcy przed miesiącem, w którym zaczyna się urlop.

Gdy wypłaty mocno się wahają, okres ten można wydłużyć do 12 miesięcy.

Przykład. Pracujesz w magazynie. Masz stałą pensję i premię za wyniki. Urlop zaczynasz w lipcu. Stałą pensję za lipiec dostajesz w całości. Premia za dni urlopu może być liczona ze średniej z kwietnia, maja i czerwca. Dobre premie wiosną podnoszą więc wypłatę za lipcowy urlop.

Gdy stawka zmienia się przed urlopem

Dostałeś podwyżkę zmiennego składnika przed urlopem albo w miesiącu urlopu? Podstawę do wyliczenia ustala się wtedy od nowa, już z tą zmianą. Tak wyjaśnia PIP.

Krok 1. Sprawdź pasek wypłaty

Porównaj miesiąc z urlopem z miesiącem bez urlopu. Stała pensja ma być taka sama.

Krok 2. Poproś o wyliczenie

Coś się nie zgadza? Pracodawca ma na Twoje żądanie pokazać dokumenty, z których policzył wynagrodzenie (art. 85 § 5).

Krok 3. Zapytaj inspekcję

Dokładny wzór jest w rozporządzeniu urlopowym z 1997 r. Czego tu nie ma: tego wzoru i listy składników, których się nie wlicza. Prawnik inspekcji pracy odpowie na pytanie o Twój przypadek.

Nie każde wolne jest płatne tak samo

• Urlop wypoczynkowy i urlop na żądanie — jak za pracę.
• Urlop szkoleniowy — zachowujesz prawo do wynagrodzenia.
• Nagła sprawa rodzinna, 2 dni albo 16 godzin — połowa wynagrodzenia.
• Urlop opiekuńczy, 5 dni — bez wynagrodzenia.
• Urlop bezpłatny — bez wynagrodzenia.

O każdym z tych urlopów piszemy w osobnych tekstach.

Praca przez agencję pracy tymczasowej

Ustawa o pracownikach tymczasowych podaje własny wzór (art. 17). Ma dwa działania:

1. Wynagrodzenie wypłacone Ci w ciągu 3 miesięcy pracy dla tej samej firmy, przed miesiącem urlopu, dzieli się przez liczbę godzin, które w tym czasie przepracowałeś.
2. Wynik mnoży się przez liczbę godzin, które przepracowałbyś w dniach urlopu.

Przykład. Agencja wypłaciła Ci w 3 miesiące 15 120 zł brutto. Przepracowałeś 480 godzin. Wychodzi 31,50 zł za godzinę. Za jeden dzień urlopu, w którym pracowałbyś 8 godzin, dostajesz 252 zł brutto.

Mam umowę zlecenie

Na zleceniu płatnego urlopu z Kodeksu pracy nie ma. Ustawa gwarantuje Ci pieniądze za każdą godzinę wykonania zlecenia: co najmniej 31,40 zł brutto. Za godziny, w których nie pracujesz, ustawa nic nie daje.

Płatna przerwa jest możliwa tylko wtedy, gdy wpiszecie ją do umowy. PIP pisze w informatorze z lipca 2026 r., że strony mogą ustalić, czy przerwa jest płatna, czy nie.

Policz, ile kosztuje Cię wypoczynek. Dwa tygodnie przerwy to 10 dni po 8 godzin, czyli 80 godzin. Przy stawce minimalnej tracisz 2512 zł brutto. Od 1 stycznia 2027 r. stawka rośnie do 32,30 zł. Ta sama przerwa to wtedy 2584 zł brutto.

Weź to pod uwagę, gdy porównujesz oferty. Pełny etat daje 20 albo 26 płatnych dni urlopu w roku. Zlecenie z tą samą stawką ich nie daje.

Gdzie się zwrócić

• Urlopy pracownicze, część „Wynagrodzenie za czas urlopu” — strona Państwowej Inspekcji Pracy (po polsku).
• Bezpłatna porada prawna inspekcji przez telefon (po polsku). Wśród tematów porady jest „Wynagrodzenie”.
• Informator PIP „Umowa o pracę a umowy cywilnoprawne” (po polsku).

Słowniczek

• Brutto — kwota z umowy, przed odjęciem składek i podatku.
• Zmienne składniki — części wypłaty, które co miesiąc mogą być inne, na przykład premia.
• Pasek wypłaty — rozliczenie pensji, które dostajesz od pracodawcy.

Źródła

• Kodeks pracy, art. 85, 103¹, 148¹, 172 i 174 — tekst jednolity, Dz.U. 2026 poz. 1245.
• Ustawa o zatrudnianiu pracowników tymczasowych, art. 17 — tekst jednolity, Dz.U. 2025 poz. 236.
• Ustawa o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, art. 8a — Dz.U. 2024 poz. 1773.
• Rozporządzenie Rady Ministrów z 14 września 2026 r. — Dz.U. 2026 poz. 1213.
• Państwowa Inspekcja Pracy: „Urlopy pracownicze” oraz informator „Umowa o pracę a umowy cywilnoprawne” (2026).