Firma daje pismo z niższą pensją. Milczenie do połowy okresu wypowiedzenia to zgoda

3 października 2026 r.4 min czytania

Firma może wypowiedzieć nie całą umowę o pracę, tylko jej warunki, i na piśmie zaproponować nowe. Odmowę składasz przed upływem połowy okresu wypowiedzenia. Jeśli nic nie zrobisz, prawo uznaje, że się zgodziłeś (Kodeks pracy, art. 42).

Ten tekst jest dla Ciebie, jeśli firma dała Ci pismo z gorszymi warunkami. Może to być niższa pensja, inne stanowisko albo inne miejsce pracy. Takie pismo to wypowiedzenie zmieniające (Kodeks pracy, art. 42). Najważniejsze: odmowę składasz przed połową okresu wypowiedzenia. Gdy milczysz, prawo uznaje, że przyjąłeś nowe warunki. Niżej są trzy drogi, przykład z kwotami i zasady dla zlecenia.

Kogo dotyczy ten tekst

Masz umowę o pracę. Cały tekst jest dla Ciebie.
Do emerytury brakuje Ci nie więcej niż 4 lata. Firma może zmienić Ci warunki tylko w dwóch sytuacjach. Są w części „Ochrona przed emeryturą”.
Masz umowę zlecenie. Kodeks pracy Cię nie obejmuje. Twoje zasady są w części „Mam umowę zlecenie”.

Na czym to polega

Firma nie kończy całej umowy. Wypowiada tylko jej warunki i od razu proponuje nowe. Propozycja ma być na piśmie (art. 42 § 2). Bez pisma takiego wypowiedzenia nie ma.

Do tego pisma stosuje się przepisy o zwykłym wypowiedzeniu (art. 42 § 1). To znaczy:

obowiązuje okres wypowiedzenia: 2 tygodnie, 1 miesiąc albo 3 miesiące,
przy umowie na czas określony i nieokreślony firma podaje przyczynę,
w piśmie jest pouczenie o prawie odwołania do sądu pracy.

Przez okres wypowiedzenia pracujesz na starych warunkach. Nowe wchodzą dopiero po nim.

Masz trzy drogi

Zgadzasz się. Nie musisz nic składać. Po okresie wypowiedzenia pracujesz na nowych warunkach.
Odmawiasz. Składasz oświadczenie o odmowie przed upływem połowy okresu wypowiedzenia. Umowa rozwiązuje się wtedy z końcem tego okresu.
Milczysz. Połowa okresu mija, a Ty nic nie złożyłeś. Prawo uznaje, że się zgodziłeś.

Jest też czwarta możliwość. Uważasz, że zmiana jest nieuzasadniona albo łamie przepisy? Możesz odwołać się do sądu pracy. Masz na to 21 dni od doręczenia pisma (art. 264 § 1).

Sprawdź pouczenie

Pismo firmy powinno Cię pouczyć, jak i do kiedy możesz odmówić. Nie ma takiego pouczenia? Wtedy na odmowę masz czas do końca okresu wypowiedzenia, a nie do połowy (art. 42 § 3).

Przykład. Pracujesz w hurtowni od 2 lat. Zarabiasz 6000 zł brutto, czyli około 4420 zł na rękę. W piątek 30 października 2026 r. dostajesz pismo: od grudnia 4806 zł brutto. To o 1194 zł brutto mniej. Na rękę wychodzi 3605,85 zł, czyli około 815 zł mniej co miesiąc. Twój okres wypowiedzenia to 1 miesiąc i kończy się 30 listopada. Połowa wypada w połowie listopada. Odmowę złóż wcześniej, najlepiej w pierwszych dniach listopada. Jeśli odmówisz, umowa kończy się 30 listopada. Jeśli nie zrobisz nic, od 1 grudnia zarabiasz 4806 zł.

Zanim zdecydujesz

Niższa pensja ma dolną granicę. Przy pełnym etacie nie może być niższa niż płaca minimalna. W 2026 r. to 4806 zł brutto, a od 1 stycznia 2027 r. 4950 zł.
Odmowa kończy umowę. Policz, czy masz z czego żyć po jej końcu.
Odmowę złóż na piśmie i zachowaj kopię. Przepis mówi tylko o „oświadczeniu”. Pismo z datą to jednak Twój dowód, że zdążyłeś.

Kiedy firma nie musi wypowiadać warunków

Firma może powierzyć Ci inną pracę bez wypowiedzenia zmieniającego. Są cztery warunki (art. 42 § 4):

uzasadniają to potrzeby pracodawcy,
trwa to najwyżej 3 miesiące w roku kalendarzowym,
Twoja pensja się nie obniża,
nowa praca odpowiada Twoim kwalifikacjom.

Inna sprawa to aneks do umowy. To tylko propozycja firmy. Zmiana warunków umowy wymaga formy pisemnej (art. 29 § 4). Bez Twojego podpisu aneks niczego nie zmienia.

Ochrona przed emeryturą

Pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do wieku emerytalnego, firma może wypowiedzieć warunki tylko wtedy, gdy (art. 43):

wprowadza nowe zasady płac dla wszystkich pracowników albo dla całej grupy, do której należysz,
lekarz stwierdził, że nie możesz już wykonywać dotychczasowej pracy, albo bez swojej winy straciłeś potrzebne uprawnienia.

Mam umowę zlecenie

Kodeks pracy nie obejmuje zlecenia. Nie ma tu wypowiedzenia zmieniającego ani zasady „milczenie to zgoda”. Nowa stawka to propozycja zmiany umowy. Jeśli się nie dogadacie, firma może zlecenie wypowiedzieć w każdym czasie. Ty też możesz to zrobić (Kodeks cywilny, art. 746).

Jedna granica jest twarda. Za godzinę pracy na zleceniu należy Ci się co najmniej 31,40 zł brutto. Od 1 stycznia 2027 r. będzie to 32,30 zł.

Gdzie się zwrócić

Bezpłatna porada prawna inspekcji pracy przez telefon (po polsku). Wybierz rodzaj porady „Wynagrodzenie” albo „Stosunek pracy”.
Nieodpłatna pomoc prawna (po polsku). Punkty są w każdym powiecie.

Słowniczek

Wypowiedzenie zmieniające — pismo, którym firma wypowiada warunki pracy lub płacy i proponuje nowe.
Pouczenie — informacja w piśmie o tym, co możesz zrobić i do kiedy.
Aneks — dodatkowy dokument, który zmienia umowę za zgodą obu stron.